Christenen in Syrië

Stichting Gave heeft een rapport gepubliceerd over de veiligheidssituatie van Christenen in Syrië. Advocaten kunnen dit rapport gebruiken voor hun zienswijze en beroepsschriften. Daarnaast kan Gave dossieronderzoek doen als de IND een asielaanvraag van een Syrische christen afwijst.

Laatste update: 16 september 2026

Deze bespreking is aangevuld met informatie uit het onderzoeksrapport van Syrians for Truth & Justice over de geweldsescalatie in Al-Suqaylabiyah (Hama) in maart 2026. Dit rapport is nog niet meegenomen in de EUAA Country Focus Syrië van juli 2026 en schetst een zorgwekkender beeld van de veiligheidssituatie van christenen in Syrië dan de EUAA Country Focus.

Samenvatting en conclusies

De situatie voor christenen is extreem fragiel in Syrië. Niet alleen hebben ze te maken met structureel geweld, het lijkt er ook op dat Syrië als samenleving steeds verder islamiseert. Dit zien we vooral in een toename van religieus conservatisme in de Syrische samenleving. Hoewel de overheid tot nog toe redelijk terughoudend is geweest in het doorvoeren van wetgeving die dit legitimeert en effectueert, kunnen we verschillende stappen in die richting waarnemen.

De situatie op het maatschappelijk vlak, en de invloed van radicaal islamitische groeperingen blijft een zorg voor de christelijke gemeenschap. Het vertrouwen in de overgangsregering is over het algemeen laag, en er lijken terechte zorgen over de mate waarin de overheid hen kan be-schermen tegen nieuwe grootschalige uitingen van geweld, ondanks de beloften die zijn gedaan. Een onafhankelijk onderzoek van Syrians for Truth & Justice over de geweldsescalatie in Al-Suqaylabiyah (Hama) in maart 2026 bevestigt het beeld, dat de autoriteiten weinig controle hebben over militante groepen die het op christenen gemunt hebben en dat ze de ernst van de situatie lijken te bagatelliseren.

Dit heeft wat onze stichting betreft belangrijke consequenties voor de inschatting van de zwaarwegendheid van de vrees op vervolging in de asielprocedures van Syrische christenen.

Op zijn minst zal de IND haar oordeel over de situatie van christenen in Syrië beter moeten motiveren. Veelal wordt in hun overwegingen volstaan met de standaardformulering dat het ambtsbericht meldt dat er goed contact is tussen kerken en de overheid, dat de uitingen van geweld slechts incidenten zijn, waar soms aan toegevoegd wordt dat er sprake is van een vreedzaam samenleven tussen moslims en christenen. Gezien het bovenstaande is het onvoldoende om alleen deze positieve aspecten van de situatie van christenen te noemen, zonder daarbij de negatieve kanten te belichten. Dit vraagt een nadere motivering, waarin in ieder geval ook de gebiedspecifieke informatie meegenomen wordt, en er een oordeel gegeven wordt over de invloed van verdergaande islamisering van de Syrische samenleving.

Daarnaast is onze stichting van mening dat het onverantwoord is te oordelen dat christen zijn geen risicoprofiel is voor Syrië. Enerzijds door de uitingen van geweld die we besproken hebben, en de toenemende maatschappelijke druk in de vorm van islamisering. Anderzijds door het gebrek aan zekerheid over de toekomst, en de gebrekkige informatie. Door alle partijen wordt erkend dat de situatie in Syrië volatiel en onvoorspelbaar is. Zelfs in die mate dat de minister nog niet wil overgaan tot herbeoordelingen van afgegeven verblijfsvergunningen. Het kan onze stichting niet duidelijk worden waarom de minister dan wel voldoende informatie denkt te hebben om te oordelen dat christenen weinig risico lopen bij terugkeer naar Syrië.

Belangwekkende uitspraak

Op 11 september 2026 heeft de rechtbank Amsterdam uitgesproken dat de minister er terecht van uit gaat dat er geen sprake is van groepsvervolging van christenen, maar onvoldoende onderbouwd waarom christenen niet als risicoprofiel zijn aangemerkt en waarom voor heel Syrië uitgegaan kan worden van een relatief laag niveau van willekeurig geweld. Evenals onze stichting kan de rechtbank niet inzien, dat de minister Syrië nog niet veilig genoeg vindt om reeds verleende verblijfsvergunningen in te trekken maar wel veilig genoeg om nog lopende asielaanvragen af te wijzen.

Dossieronderzoek

Als de IND een asielaanvraag van een Syrische christen afwijst, kan Gave het dossier in onderzoek nemen, zie de informatie over ons dossieronderzoek.